Autorski nadzór nad projektem architektoniczno-budowlanym - co to jest i na czym polega?

Nadzorem autorskim nazywa się czynności sprawowane przez autora projektu, których celem jest zachowanie zgodności wykonania robót budowlanych z zatwierdzonym projektem oraz ewentualnych możliwości wprowadzania w razie potrzeby rozwiązań zamiennych. Sprawowanie nadzoru autorskiego jest obowiązkiem publicznoprawnym i może być wymagany przez inwestora niezależnie od postanowień umownych.

Autorski nadzór nad projektem architektoniczno-budowlanym

Prowadzenie czynności nadzoru autorskiego przez projektanta nad realizacją projektu architektoniczno-budowlanego jego autorstwa jest związane z rolą twórcy projektu. Prawo budowlane mówi, że nadzór autorski jest jednym z podstawowych obowiązków projektanta. Nadzór autorski sprawowany jest na żądanie inwestora albo właściwego organu w zakresie stwierdzania w toku wykonywania robót budowlanych zgodności realizacji z projektem, a także uzgadniania możliwości wprowadzenia rozwiązań zamiennych wobec tych, które przewidziane są w projekcie. Zgłosić je może kierownik budowy lub inspektor nadzoru inwestorskiego. Wynika to z samego faktu opracowania projektu architektoniczno-budowlanego.

Kto wykonuje nadzór autorski i kto może go zlecić?

Warto zaznaczyć, że obowiązek sprawowania nadzoru autorskiego przez projektanta uzależniony jest od decyzji samego inwestora. Ale prowadzenie nadzoru autorskiego może również wynikać z decyzji właściwego organu. Odpowiedni organ w decyzji o pozwoleniu na budowę może nałożyć na inwestora obowiązek ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego oraz obowiązek zapewnienia nadzoru autorskiego. Ma to miejsce zazwyczaj w przypadkach, które uzasadnione są wysokim stopniem skomplikowania obiektu bądź robót budowlanych lub przewidywanym wpływem na środowisko. Również w takim przypadku projektant, czyli twórca projektu, będzie zobowiązany do wykonywania czynności, które związane są z pełnieniem nadzoru autorskiego.

Nadzór autorski - umowa

Prawo budowlane nie przesądza natomiast o sposobie wykonywania nadzoru autorskiego, ani o wynagrodzeniu, jakie należy się projektantowi za sprawowanie takiego nadzoru. W związku z tym w interesie zarówno projektanta, jak i inwestora leży zawarcie umowy, w której będą doprecyzowane zasady sprawowania nadzoru autorskiego. Wówczas projektant uzyska pewność odpłatności za wykonywanie nadzoru, a inwestor usystematyzowania jego sprawowania np. poprzez określenie ilości i częstotliwości spotkań, czy koordynację czynności nadzoru poszczególnych projektantów. Sprawowania nadzoru autorskiego może być zawarte w umowie o sporządzenie projektu lub w umowie zawartej odrębnie. W ustawie mowa o projektancie w liczbie pojedynczej. Jeśli jednak mowa o inwestycjach o dużo bardziej skomplikowanym charakterze, obszerny projekt budowlany sporządza zazwyczaj nie jeden projektant, ale grupa projektantów. Wówczas umowę zawiera się z jednostką projektową, która posiada własną podmiotowość prawną, np. spółką lub z jednym projektantem – osobą fizyczną, która zatrudnia podwykonawców.